Âm thanh Stereo và Mono là gì? Nên nghe Mono hay Stereo?

Lạc Việt Audio20/08/2020201 lượt xem

Âm thanh là thứ hữu hình có thể điều hành, chi phối cảm xúc và tâm lí của con người. Hiểu được âm thanh cũng giống như ta nắm bắt được thế giới cảm xúc của chính mình vậy. Hiểu biết từ những điều cơ bản nhất sẽ giúp bạn không bỏ qua bất cứ cơ hội nào để học hỏi kiến thức. Qua bài viết này, Lạc Việt Audio mang đến cho bạn những kiến thức về hai loại âm thanh rất phổ biến đó là âm thanh Mono và Stereo. Vậy âm thanh Mono và âm thanh Stereo là gì? Cùng xem xét chúng trong góc nhìn chi tiết đến từng khía cạnh đến tổng quan nhé!

Âm thanh Mono và âm thanh Stereo là gì?

Âm thanh Mono và âm thanh Stereo là gì?

Tìm hiểu về âm thanh Mono

Nhắc đến âm thanh, âm nhạc người ta không thể bỏ qua hai cái tên quen thuộc là âm thanh Mono và Stereo. Đó đều là hai loại âm thanh cơ bản quan trọng mà hằng ngày thính giác của chúng ta vẫn tiếp xúc. Liệu bạn có hiểu và cảm nhận được sự khác biệt của chúng?

Âm thanh Mono là gì?

Âm thanh mono là nguồn âm thanh cơ bản, chữ “mono” la viết tắt của “monophonic” có nghĩa là âm thanh đơn âm. Ta có thể hiểu đơn giản âm thanh mono là âm thanh đơn kênh, xuất phát từ một nguồn âm duy nhất và chỉ hướng đi một chiều. Để giúp bạn hình dung rõ hơn, ta hãy lấy một ví dụ. Bạn đang ở trong sở thú bạn nghe thấy tiếng chim hót trên cây, tiếng con sư tử gầm gào và cả tiếng người bảo vệ đang nhắc nhở mọi người. Trong trường hợp này bạn có 3 đơn âm là tiếng hót, tiếng  gầm và tiếng người. Tương ứng với 3 nguồn âm là con chim, con sử tử và người bảo vệ. Không có nguồn âm nào phát ra hai loại âm cả, chúng đơn nguyên độc lập với nhau. Đó chính là âm thanh Mono.

Âm thanh Mono là gì? Phân biệt âm thanh Mono với Stereo

Âm thanh Mono là gì? Phân biệt âm thanh Mono với Stereo

Có người hiểu lầm về âm thanh mono rằng giả sử ta hát vào micro và phát ra nhiều nguồn loa. Họ cho rằng đó không phải là đơn âm nữa vì có nhiều nguồn phát. Nhưng điều đó chỉ đúng khi các loa phát khác nhau. Trong trường hợp các loa giống y hệt nhau thì đây vẫn tính là âm thanh Mono.

Một ví dụ điển hình nữa của âm thanh Mono đó là chiếc tai nghe bạn chuyên dùng. Khi cắm vào nguồn phát nhạc và nghe hai bên thì âm thanh phát vào hai tai bạn nghe như được phát ra tại một điểm chính giữa hai tai bạn. Đó là một đơn kênh ảo (phantom chanel).

Mạch khuếch đại âm thanh Mono

Âm thanh Mono có đặc điểm là một đơn kênh. Vì vậy nguồn phát của âm thanh khá hạn chế. Nếu sử dụng nhiều nguồn âm khác nhau để nâng tổng mức cường độ âm lên. Tuy nhiên phương án này không khả thi nếu bạn muốn nghe âm thanh mono ở không gian vừa phải lại tiết kiệm chi phí.

Mạch khuếch đại âm thanh Mono giá rẻ

Mạch khuếch đại âm thanh Mono giá rẻ

Vì vậy sự ra đời của mạch khuếch đại âm thanh mono là một giải pháp đơn giản, dễ dàng trong việc khuếch đại âm. Không chỉ vậy, mạch khuếch đại âm thanh Mono còn được sử dụng cho amply mini. Với ưu điểm nhỏ gọn, giá thành rẻ, công suất đầu ra lớn (tối đa lên đến 100W theo thông số nhà SX), mạch phù hợp cho vô số các ứng dụng khác nhau. Mạch khuếch đại âm thanh Mono có giá thành rất rẻ, chỉ từ vài nghìn đến vài trăm tùy loại và tùy công suất.

Tìm hiểu về âm thanh Stereo

Nếu như âm thanh Mono là nguồn âm đơn kênh đơn giản, liệu âm thanh Stereo có phức tạp hơn bạn nghĩ? Âm thanh Stereo như thế nào và chúng có đặc điểm gì?

Âm thanh Stereo là gì?

Âm thanh Stereo chính là âm thanh được được nhắc đến nhiều nhất và cũng xuất hiện nhiều nhất trong cuộc sống của bạn. Stereo là cách viết ngắn gọn của Stereophonic (trong tiếng Anh mang nghĩa là lập thể). Đó là cách nói ngắn gọn để miêu tả âm thanh sinh ra từ các nguồn âm khác nhau cùng phát ra âm thanh trong cùng một thời điểm. Stereo  như sự tổng hòa của nhiều âm thanh. Tuy nhiên nó không tổng hợp vô điều kiện mà được phân bố sang các nguồn phát âm một cách hợp lí, có sự điều phối thích hợp. Chính vì thế mà khi nghe âm thanh Stereo, hiệu ứng không gian được não bộ hình dung và cho phép xác định vị trí âm thanh của từng loại âm thanh.

Âm thanh Stereo cho trải nhiệm âm thanh sống động, chân thực

Âm thanh Stereo cho trải nhiệm âm thanh sống động, chân thực

Trở lại với ví dụ chúng ta vừa đề cập ở phần âm thanh Mono. Nếu như 3 đơn thanh của tiếng chim, tiếng sư tử và tiếng người được phát đồng thời qua chiếc loa của bạn. Rõ ràng lúc này nguồn âm chỉ là một chiếc loa nhưng nó phát ra nhiều âm thanh cùng lúc. Khi nghe, bạn cảm nhận được vị trí của âm thanh xa gần, sống động y hệt như khi bạn đứng ở sở thú thì đó chính là âm thanh Stereo. Đó là nhờ vào sự phân bố các âm thanh đi lại, hiệu ứng âm thanh đã được chiệu chỉnh để bạn cảm nhận được sự di chuyển của âm thanh, cảm giác về âm thanh vô cùng chân thực và sống động.

Tuy nhiên bạn cũng cần lưu ý, trong ví dụ về nguồn âm trên mà âm thanh bạn cảm  nhận được chỉ từ một hướng, bạn không cảm nhận được sự phân bổ của âm thanh thì thiết bị bạn nghe gần như là âm thanh Mono hoặc do bạn điều chỉnh chưa được hợp lý.

Đặc điểm của âm thanh Stereo

Mặc dù đã xuất hiện từ giữa thế kỉ XX nhưng âm thanh Stereo vẫn được ưa chuộng bởi đông đảo người dùng. Điều cốt yếu tạo nên âm thanh Stereophonic là sự phân bố âm thanh sang hai kênh sau khi âm thanh thu đã được hòa  trộn. Một phần các phân tử âm thanh phân bố và di chuyển sang kênh trái, những phân tử khác được chuyển về bên phải. Sự phân bố này không phải là chia đôi cho đều nhau, chúng tùy thuộc vào việc người dùng hiệu chỉnh âm thanh hoặc loa phát đã có bộ phận điều chỉnh sẵn.

Đặc điểm của âm thanh Stereo

Đặc điểm của âm thanh Stereo

Đặc điểm nữa được coi là đem lại trải nhiệm thú vị cho người nghe mà chúng ta đã nhắc đến nhiều lần nhưng vẫn muốn nhấn mạnh ưu điểm này. Đó là nghe âm thanh cảm giác được vị trí của nguồn âm trong âm thanh. Đây thực sự là một trải nghiệm âm thanh sống động, chẳng phải chỉ qua một chiếc loa bạn đã có thể thư giãn với âm thanh như là khi bạn đang có mặt tài dàn nhạc giao hưởng sao?

Mặc dù là âm thanh Stereo nhưng nó cũng là sự cộng hưởng của cả hai âm thanh Mono và Stereo. Sở dĩ âm thanh Mono cũng được tính là bởi đôi khi sự phân bố âm thanh của hai bên trái phải là đều nhau, bạn sẽ nghe được âm thanh từ kênh ảo ở chính giữa, đó cũng chính là âm thanh Mono.

Các dạng biến thể của âm thanh Stereo

Hiện nay nhu cầu sử dụng của người tiêu dùng ngày càng cao, để đáp ứng điều đó âm thanh Stereo xuất hiện những biến thể khác nhau. Bởi vậy, nếu bạn muốn sắm những mẫu loa xịn cho ra những âm thanh trung thực, sống động chắc hẳn nhiều cửa hàng sẽ tư vấn cho bạn các loại loa khác nhau như: dàn âm thanh 2.0, dàn âm thanh  2.1, dàn âm thanh 5.1,… và còn nhiều những biến thể khác nữa để người nghe và người xem khi đi mua sản phẩm được trải nghiệm và cảm nhận như mình đang ngồi giữa không gian sang trọng của một nhà hát giao hưởng. Ngày nay nhiều người thực sự bị nó chinh phục và yêu thích, lựa chọn do những gì mà âm thanh Stereo mang lại.

Hệ thống âm thanh Surround Sound - biến thể của âm thanh Stereo

Hệ thống âm thanh Surround Sound – biến thể của âm thanh Stereo

Surround Sound – âm thanh nổi thực chất là một biến thể của Stereo. Nó là phần mềm tích hợp để mô phỏng lại âm thanh vòm một cách sống động. Hiện nay có rất nhiều người ưu chuộng Surround Sound 6.1 và 7.1. Tuy vậy bạn chỉ cần đầu tư cho mình dàn âm thanh 5.1 là có thể đem cả  rạp chiếc phim về trải nghiệm trước màn ảnh nhỏ của mình tại nhà. Surround Sound  là một hệ thống các loa được đặt xung quanh người nghe dùng để tái tạo không gian âm thanh giúp người nghe được trải nghiệm âm thanh một cách chân thực nhất. Trải nghiệm âm thanh chân thực luôn là mong muốn của tất cả những ai đam mê âm thanh nói chung và những người chơi audio nói riêng

Nhưng âm thanh hệ thống âm thanh nổi chỉ phù hợp với nhu cầu giải trí như xem phim, nghe nhạc hoặc chơi game. Còn nếu bạn muốn thưởng thức một cách trọn vẹn âm thanh của bản nhạc thì Stereo là sự lựa chọ không thể hoàn hảo hơn.

Xem thêm tin tức:

Chuyển âm thanh Mono thành âm thanh Stereo

Trong khi chơi nhạc, đôi khi bạn sẽ lúng túng khi gặp những trường hợp không biết làm sao để chuyển âm thanh Mono sang Stereo như trường hợp này. Giả sử bạn đầu tư một dàn âm thanh có ít  nhất là  2 loa gồm 1 loa trái và 1 la phải. Khi hát bạn thấy âm thanh phát ra từ cả hai loa đều giống nhau, đó chính là âm thanh Mono. Bạn thắc mắc là không biết làm sao để thay  đổi cho âm thanh từ Mono sang Stereo. Thực ra rất đơn giản, bạn chỉ cần kiểm tra chỗ đẫu nối đã tách thành hai kênh riêng biệt chưa? Hãy học hỏi thêm cách hiệu chỉnh âm thanh loa và cân đối hợp lí tránh gặp lại Mono nếu bạn không muốn.

Bạn có thể chuyển âm thanh Mono thành âm thanh Stero bằng các cách sau:

  • Cách 1:  Lắp 2 mạch equalizer, phân chia ra mỗi kênh tăng một số tần số, và giảm một số tần số khác. Các tần số này nên xen kẽ nhau và không cách xa nhau quá nhiều.Với cách này, hiệu ứng stereo (tất nhiên là loại stereo giả cầy) rõ nét hơn, nhưng lại được đánh giá là không thực. Ví dụ: Loa phải sẽ tăng cường các tần số 100, 1000, 10000, giảm các tần số 30, 300, 3000,
    Trong khi loa trái tăng cường các âm 30, 300, 3000, và giảm các âm 100, 1000, 10000. Nó có vẻ hơi gượng ép và âm thanh bạn nghe sẽ bị phô chênh không chân chân thực cho lắm.
  • Cách 2: Làm mạch tương tự như trên, nhưng không phải thay đổi biên độ, mà thay đổi góc pha. Với cách làm thứ 2 tạo hiệu ứng âm thanh rộng rãi, nhưng hiệu ứng stereo, hiệu ứng âm thanh di chuyển.sẽ không rõ nét lắm.

Chuyển âm thanh Stereo thành âm thanh Mono

Cách chuyển âm thanh Stereo sang âm thanh Mono

Cách chuyển âm thanh Stereo sang âm thanh Mono

Phải thừa nhận rằng âm thanh Stereo rất hay với sống động với hiệu ứng đa kênh. Tuy nhiên trong cuộc sống, đôi lúc bạn cần đến sự thuận lợi của âm thanh Mono hơn. Chẳng hạn với tai nghe nghe âm thanh Stereo cần cả hai tai mới phát huy được cái hay của nó. Nhưng vấn đề đeo đồng thời cả hai tai nghe trong một thời gian dài không tốt cho thính giác. Hoặc bạn nghe bluetooth 1 tai hay dàn loa âm thanh Stereo nhà bạn bị hỏng…. Lúc này chúng ta quan tâm đến việc chuyển âm thanh Stereo thành âm thanh Mono.

Chuyển âm thanh Mono trên điện thoại

Đối với thiết bị điện thoại di động khác nhau mà cách thực hiện khác nhau. Sau đây Lạc Việt Audio sẽ cung cấp cho bạn cách chuyển âm thanh Stereo thành âm thanh Mono trên thiết bị Android. Lưu ý rằng chúng ta có thể sử dụng cách này khi máy điện thoại của bạn có hỗ trợ âm thanh Mono:

  • Bước 1: Vào ứng dụng cài đặt trên máy.
  • Bước 2: Tìm chọn mục “Accessibility” (Hỗ trợ).
  • Bước 3: Tìm tùy chọn  Mono Audio (Âm thanh Mono) và bật nó lên.

Chuyển âm thanh Mono trên máy tính

Hướng dẫn kích hoạt âm thanh Mono trên máy tính

Hướng dẫn kích hoạt âm thanh Mono trên máy tính

Trên máy tính vốn mặc định âm thanh Stereo tạo cảm giác nghe âm thanh vô cùng sống động. Tuy nhiên khi muốn sử dụng âm thanh Mono thì phải từ phiên bản Windows 10 Creators build 15025 trở đi mới có. Từ phiên bản này Microsoft cung cấp rất nhiều các chức năng hữu dụng tới người dùng. Trong đó phải kể đến chức năng bật tắt chế độ Mono audio (âm thanh Mono) trên Win 10 cho phép người dùng trải nghiệm âm nhạc một cách tuyệt vời hơn.

  • Bước 1: Vào Start Menu, sau đó chọn biểu tượng Settings (hoặc bạn có thể nhấn tổ hợp phím tắt “Windows + I ” để mở cửa sổ Windows Settings).
  • Bước 2: Trên cửa sổ Windows Settings, chọn mục Ease of Access.
  • Bước 3: Bạn sẽ thấy một số lựa chọn ở khung bên trái, tìm đến thẻ Other options.
  • Bước 4: Trong thẻ Other options  sẽ xuất hiện một số tùy chọn Audio options, bạn sẽ thấy lựa chọn bật/ tắt chế độ Mono audio tại đây.
  • Bước 5: Để bật chế độ Mono audio bạn chỉ cần kéo thanh trượt bên dưới dòng chữ Mono Audio về bên phải. Ngay lập tức sẽ xuất hiện chữ ON.
Bật âm thanh Mono trên Windows 10

Bật âm thanh Mono trên Windows 10

Như vậy, bạn đã hoàn thành bước chuyển âm thanh Stereo thành âm thanh Mono. Tương tự, với bước tắt chế độ Mono audio bạn cũng có thể thao tác lại các trình tự làm như trên. Đến bước 5,tắt chế độ Mono audio bằng cách kéo thanh trượt về bên trải và xuất hiện chữ OFF.

Xem thêm về:

Chuyển âm thanh Mono trên dàn loa

Đối với một số thiết bị loa chuyên dùng, bạn có thể chuyển đổi hệ thống âm thanh Stereo thành âm thanh Mono đơn giản. Nếu không có, bạn hoàn toàn có thể chuyển âm thanh Stereo thành âm thanh Mono đơn giản. Bằng cách ngắt kết nối số loa phát âm lại còn một chiếc. Hệ thống âm thành một nguồn loa duy nhất, đó chính là âm thanh Mono bạn đang cần tìm.

Nên nghe Mono hay Stereo?

Sau khi đã tìm hiểu về âm thanh Stereo và âm thanh Mono. Vấn đề bạn đang gặp phải là băn khoăn không biết nên nghe Mono hay Stereo thì hơn. Vậy những giải đáp dưới đây của Lạc Việt Audio chắc chắn sẽ giúp bạn.

Âm thanh Mono và Stereo - cái nào hơn

Âm thanh Mono và Stereo – cái nào hơn

Có thể nói những dàn âm thanh gia đình tốt, được ưa chuộng, mua nhiều nhất được phát bởi nhiều nguồn thì âm thanh của nó cũng hoàn toàn giống nhau đều là âm thanh Mono. Tương tự khi bạn sử dụng micro hát karaoke thì âm thanh thu được từ các nguồn vẫn là âm thanh Momo dùng bạn sử dụng bao nhiêu loa thì vẫn nhận về âm thanh Mono.

Điểm khác biệt này dễ dàng có thể nhận thấy nếu bạn là một người hay nghe nhạc. Trong một dàn âm thanh thường được trang bị hai cột loa ở hai bên, mỗi cột sẽ đảm nhận một dòng âm thanh khác nhau, nhưng khi chúng được mix vào thì lại có cảm nhận âm thanh đa dạng hơn.

Hệ thống âm thanh Stereo hoàn chỉnh

Hệ thống âm thanh Stereo hoàn chỉnh

Bởi lẽ vậy mà ta hiểu: Trong dàn âm thanh mỗi loại âm thanh đều có những đặc điểm và thế mạnh khác nhau phù hợp với từng trường hợp và từng sở thích của từng người dùng. Âm thanh Mono và âm thanh Stereo có vận dụng riêng. Nhưng chúng không bài trừ nhau mà ngược lại bổ sung cho nhau tỏng những trường hợp khác nhau…. Tùy nhu cầu người chơi âm thanh. Vậy nên việc nên chọn dàn âm thanh Stereo hay Mono sẽ phụ thuộc mục đích sử dụng của bạn.

Trên đây là tổng hợp những kiến thức khách quan về âm thanh Mono và Stereo. Lạc Việt Audio hi vọng đem lại cho bạn những kiến thức bổ ích bên cạnh khung giờ giải trí âm nhạc của bạn. Bạn có thể truy cập trang chủ của Lạc Việt Audio để có thêm những kiến thức thực tiễn. Hoặc hãy ghé qua gian hàng của chúng tôi để được tư vấn trực tiếp của đội ngũ chuyên viên kĩ thuật viên giàu kinh nghiệm và nhiệt tình. Lạc Việt Audio cam kết luôn hỗ trợ khách hàng với dịch vụ chuyên nghiệp và tận tâm nhất!

 


MR. Tài 0982 655 355